Chris Noordam Slateler Chris Noordam over substraatloos telen:

‘Niet milieu of energie, maar markt als belangrijkste drijfveer’

Jaarrond hetzelfde hoogwaardige product kunnen telen, dat was voor slateler Chris Noordam de belangrijkste reden om te kiezen voor een drijvendteeltsysteem (DFT). In reactie op het artikel over substraatloos telen uit Onder Glas van vorige maand [pagina 60-61] stelt hij dat er bij hydrosystemen voor sla geen sprake is van telen zonder substraat. “We telen wel uit de bodem, maar ook hier heb je een voedingsbodem nodig. Een gewas moet ergens in kiemen en ergens door worden gedragen.”

Niet alleen het milieu, of energiebesparing was destijds zijn beweegreden, maar ook kwaliteit en flexibiliteit. Dit systeem [zie ook Onder Glas oktober 2014] biedt de teler uit Schipluiden de mogelijkheid om – conform de wensen van de markt – snel te kunnen schakelen in type sla. “Onze vaste klanten vragen in het ene deel van het jaar om kroppen van 400 gram, maar in een andere periode van 200 gram.”
Noordam heeft dus primair naar de markt gekeken, vervolgens de eisen van het systeem bepaald en het daarna langdurig uitgetest. “We hebben nu iets gevonden dat stabiel is en een kwaliteit geeft die identiek is aan het grondgeteelde product. Ook op gebied van smaak, houdbaarheid en droge stofgehalte doen we geen concessies. Qua product mag de klant geen verschil merken. Afnemers mogen wel verbaasd staan dat wij een dergelijke kwaliteit het hele jaar door kunnen leveren, ook in een lastige teeltperiode. We hebben deze stap niet gezet omdat we het leuk vinden, maar omdat je toegevoegde waarde wilt creëren voor vaste klanten.”

Noordam ziet om zich heen dat in diverse grondgewassen wordt gekeken naar de mogelijkheden van teelt uit de grond. Potentiële productieverhoging en ontwijken van bodemziekten zijn daar doorgaans de aanleiding voor. De praktijk heeft uitgewezen dat dat laatste niet altijd helemaal opgaat. “De natuur laat zich niet dwingen. Ook in waterteelt moet je weten wat er op de loer kan liggen. Weerbaarheid is nu het modewoord, maar het valt nog niet altijd mee om de processen in de grond na te bootsen in een waterteeltsysteem. Ik ben daarin voorlopig nog niet uitgeleerd. De kennis over het inzichtelijk maken van de microbiologie in het water is nog te gering, zo blijkt”. Toch zijn er de laatste jaren meerdere waterteelt projecten door onderzoeksinstellingen beproefd. “Van groot belang is het, dat er in de toekomst voldoende ondersteunende middelen blijven, om teeltinnovaties beproefd in de markt te kunnen brengen.”

De slateler stelt dat een drijvend teeltsysteem, los van de bodem, een productiewijze is met veel perspectief. “Maar veel collega-telers, hebben de flexibiliteit, de kennis, of het kapitaal niet om een teeltwijze compleet te wijzigen. Buiten West-Europa ligt dit anders, want daar is vaak nog een hele markt te ontginnen. Conclusie: eerst de markt, dan het systeem.”

Roger Abbenhuijs