Kaskieswijzer, de ‘Wikipedia’ voor alles wat te maken heeft met duurzaam licht in de glastuinbouw, is uitgebreid met het onderdeel assimilatiebelichting. Het merendeel van de nieuwe inhoud is sinds vorige week toegankelijk. Telers die van plan zijn om voor LED te kiezen, vinden hier praktische achtergrondinformatie en een handige simulatietool.

De online applicatie komt voort uit het project Kas als Energiebron. Het is ontwikkeld en wordt onderhouden door de business unit Glastuinbouw van Wageningen University & Research (WUR). De inhoud die in 2019 het licht zag, focust vooral op het optimaal benutten van daglicht in de kas, vanuit het oogpunt van duurzame energie en energiebesparing. Zo beschrijft het eerste deel hoe je met kasoriëntatie, bepaalde glassoorten, coatings en schermen zo veel mogelijk daglicht binnen kunt halen, zodat er minder kunstlicht nodig is.

Transitie naar LED ondersteunen

Wat nog ontbrak, was informatie over de inzet van kunstlicht, noodzakelijk om de fotosynthese aan de gang te houden. Logisch, want Kas als Energiebron hoopt het belichten met HPS-belichting nu juist terug te dringen. Met de transitie naar LED, veranderde dat.
Gert-Jan Swinkels, onderzoeker Kasklimaat en Energie bij WUR: “Nu steeds meer telers overwegen om over te stappen op duurzame LED-belichting, willen we hen daarbij helpen met toegankelijke, praktische informatie. Want veel telers weten niet hoe ze LED moeten beoordelen, waar ze aan moeten denken bij de overgang en wat de wezenlijke verschillen zijn met SON-T als het gaat om lichtspectrum en efficiency. Dat komt allemaal naar voren in het nieuwe onderdeel Assimilatiebelichting. Er is algemene informatie over soorten lampen en het effect op planten, ziektedruk en bestuivers. En we zoomen specifiek in op LED, met voordelen als lager stroomverbruik, snellere gewasgroei, dim- en stuurbaarheid en spectrumkeuze.”

Nieuwe onderzoeksresultaten

WUR heeft een jaar lang gewerkt aan het verzamelen en begrijpelijk samenvatten van beschikbare informatie uit onderzoek, proeven en wetenschappelijke artikelen over kunstlicht. Behalve de uitbreiding met het thema assimilatiebelichting, is er ook op bestaande kennisgebieden nieuwe informatie toegevoegd. Zo geeft de Kaskieswijzer de resultaten van recente projecten, ‘Veilig en effectief AR-glas reinigen’, ‘Diffuus kasdek – maak het eens helder’ en ‘Zonder emissie naar hoge transmissie’. Na de update, is het een volledig naslagwerk voor telers die op zoek zijn naar de optimale belichting voor hun gewas.

Effect lichtspectra op ontwikkeling gewas

Het grootste deel van de nieuwe inhoud staat sinds vorige week online. Naast de bestaande rekentools voor kasontwerp en coatings is er nu ook een variant van de bestaande Kassim-tool te vinden, waarmee het verschil tussen LED- en HPS-belichting op het kasklimaat duidelijk wordt.
Swinkels: “We kunnen natuurlijk niet voor elk gewas en voor elk energiecontract voorrekenen wat de beste lamp of strategie is, zeker gezien de huidige ontwikkelingen op de energiemarkt. Wel kun je in de simulatietool zien wat het effect is op bijvoorbeeld de gewastemperatuur en de warmtevraag als je overgaat van SON-T naar LED, in combinatie met een verduister- en/of energiescherm.”

Handleiding overstap

Iets waar nog relatief weinig over bekend is, is het effect van het lichtspectrum op de ontwikkeling van gewassen. Onderzoek daarnaar staat nog in de kinderschoenen. “Zodra er resultaten bekend zijn of zich nieuwe ontwikkelingen voordoen, nemen we die op in het document. Begin 2023 komt er ook een handleiding op te staan voor telers die de overstap willen maken naar LED, inclusief een vragenlijst die ze als leidraad kunnen gebruiken voor gesprekken met leveranciers. Het is dan ook een dynamische, levende applicatie.”

Tekst: Astrid Zoumpoulis, beeld: Vidiphoto