Geen faillissement, maar een gecontroleerde afbouw van alle activiteiten in Nederland, kondigde Plantise, de grootste plantenkweker van Nederland, gisteren aan. “Door het sterk teruglopen van de orderportefeuille en de gestegen energiekosten zijn wij helaas genoodzaakt alle activiteiten voor onze tuinbouwklanten in Nederland te staken”, zegt algemeen directeur Marco Vermeulen. Ook hebben de hoge financieringslasten een rol in het besluit gespeeld.

Plantise is in 2019 ontstaan uit een fusie van drie plantenkwekerijen: Leo Ammerlaan, Van der Lugt en Grow Group. De combinatie, met een omzet van 80 miljoen euro, werkt met ruim 200 vaste arbeidskrachten die in drukke tijden worden aangevuld met 400 flexkrachten. Het bedrijf kweekt op 50 ha glas jonge planten op voor de warme en koude groenteteelt en sierteelt in Nederland. In het buitenland heeft het fusiebedrijf nog eens 14 ha en deelnemingen in diverse landen, zoals Tunesië, Frankrijk, Zuid-Afrika en de Filipijnen.

Vraag ingestort

Volgens Vermeulen is de vraag naar jonge perkgoedplanten sterk gedaald. “Vanuit de sierteelt hebben wij maar 10 procent van de orders binnen gekregen, die wij normaal in deze periode hadden geschreven. Als je kijkt naar opkweek voor derden zitten we nog niet op de helft. Wij zijn een overloopbedrijf voor andere plantenkwekers in de sierteelt. Maar iedereen weet dat de markt momenteel achteruitloopt, dus hebben ze ons niet meer nodig.”
Hij vervolgt: “Als je kijkt naar de warme groenteplanten, onze grootste productcategorie: wij konden de gestegen kosten voor energie en arbeid onvoldoende kwijt in onze prijssetting naar buiten toe. Daardoor hebben wij tot nu toe in totaal weinig orders kunnen schrijven, ook omdat iedereen de teelt naar achteren aan het schuiven is. Als je dan te kleine financiële buffers hebt, en je aandeelhouder of de bank geen ruimte ziet om bij te springen, dan kun je maar één besluit nemen.”

Liquiditeitsproblemen

Naast de gedaalde vraag naar jonge planten van Nederlandse tuinders en collega-plantenkwekers speelde ook het gestegen kostenniveau een grote rol: “Neem daarbij het besluit van de overheid om de minimumlonen met 10 procent te verhogen. Dat geeft een enorme duw de verkeerde kant op. Dan is er ook nog het vooruitzicht van de bonden, die roepen dat zij 12 tot 17 procent loonsverhoging willen indienen voor de CAO’s. Als je dat combineert met de energiekosten die tien keer zo hoog zijn als vorig jaar, dan loop je gewoon tegen liquiditeitsproblemen aan. Als je je gasposities hebt ingedekt zit je misschien in een andere situatie, maar dat is bij ons niet het geval.”
Naast een teruglopende vraag en sterk gestegen kosten spelen ook de hoge financieringslasten van het bedrijf een rol in het besluit van de financiers (de bank en een aandeelhouder) niet langer de verwachte tekorten op de liquiditeitsbegroting voor te financieren. Jullie zaten dus ook met te hoge financieringslasten? Vermeulen: “Ja, ik denk dat dit wel algemeen in de markt bekend is, dat ons bedrijf geen ruime buffers heeft omdat het een relatief jong fusiebedrijf is.”

Geleidelijk afbouwen

Plantise wil de activiteiten in Nederland geleidelijk afbouwen en verwacht uiterlijk maart 2023 helemaal te stoppen. Vermeulen: “Wij moeten dit besluit nu nemen, anders stevenen we alsnog af op een faillissement. We willen met dit besluit zo min mogelijk nevenschade veroorzaken in de keten. We nemen vanaf nu geen nieuwe orders meer aan en zullen de bestaande orders zo goed mogelijk uitvoeren, in overleg met onze klanten. En onze vaste medewerkers tijd en financiële ruimte bieden om een andere baan te zoeken. Dat is op dit moment het beste dat ik voor hen kan doen.”
Vermeulen wil niet met de vinger naar de overheid of andere partijen wijzen. “Ik denk dat we op dit moment geconfronteerd worden met een wereldwijde crisis die we met zijn allen niet hebben zien aankomen. Helaas is het zo dat de aandeelhouder of bank nu moet bijspringen, waardoor wij nu dit besluit moeten nemen. Natuurlijk was het mooi geweest als de overheid de gasprijs wat had kunnen aftoppen en natuurlijk had ons dat geholpen. De buitenwereld gaat alleen harder dan de overheid op dit moment aan kan. Maar het was natuurlijk nog mooier geweest als alle onrust en onzekerheid die we nu in de wereld hebben nooit hadden plaatsgevonden.”

Tekst: Mario Bentvelsen