Rupsen bestrijden met biologische middelen zoals Bt-preparaten lukt het beste als ze heel jong zijn. Die gevoelige ontwikkelingsfase is in de praktijk vaak lastig waar te nemen, daarom wordt het ideale spuitmoment regelmatig gemist en is het dweilen met de kraan open. Slimme software, die gekoppeld is aan een camerasysteem dat vliegende Turkse motten in kassen detecteert, lijkt daar verandering in te brengen. Teeltspecialist Tobias Wieman van tomatenkwekerij Alvonto Dinteloord is enthousiast over de eerste resultaten.
Het camerasysteem in kwestie is PATS-C, en de slimme software waarover alle gebruikers die Turkse mot monitoren inmiddels beschikken, draagt de naam PATS-Vinder. In essentie is het een tool die op basis van het vlieggedrag van de motten het hoogtepunt van de paringsvlucht vaststelt en een rekenmodel dat op basis van klimaatdata voorspelt wanneer de direct daarna afgezette eitjes uitkomen. Volgens de producent varieert dat van minimaal drie dagen bij 30ºC tot maximaal dertien dagen bij een gemiddelde etmaaltemperatuur van 15ºC.
Effectiever bestrijden
Tobias Wieman werkt sinds mei met het camerasysteem en de nieuwe AI-tool en noemt de voorspelling verrassend nauwkeurig. “Naarmate de uitkomstdata dichterbij kwamen zijn we intensiever gaan scouten op de plaatsen waar we motten gedetecteerd hadden”, vertelt hij. “De gevonden ei-afzettingen zijn gemarkeerd om ze sneller terug te kunnen vinden en inderdaad, op de voorspelde geboortedag heb ik met eigen ogen kleine rupsjes uit de eieren zien kruipen. Direct daarna hebben we de hele tuin met een Bt-middel behandeld. Anders dan vorig jaar hebben we dit jaar nog nauwelijks schade gehad. Mijn indruk is dat je rupsen van Turkse mot met deze ondersteuning veel effectiever kunt bestrijden. Grotere rupsen krijgen via vraat verhoudingsgewijs minder bacteriën binnen dan hele jonge rupsen. Vaak blijkt dat net te weinig om ze helemaal uit te schakelen. Je moet er dus echt op tijd bij zijn en tot nu toe lijkt dat heel goed te lukken.”
Uitbreiding in het verschiet
De locatie Dinteloord van Alvonto omvat twee kassen (belicht en onbelicht) van elk 10 ha. In de onbelichte teelt hangen sinds mei vijf camera’s. Op de vraag of het systeem ook een plaats krijgt in de belichte kas en op de teeltlocaties in Steenbergen en Westdorpe antwoordt de teeltspecialist: “De directie heeft wel de intentie om het systeem uit te breiden naar de andere locaties Ik heb begrepen dat PATS ook bezig is met AI voor andere rupsensoorten, zoals Tuta absoluta. Op dit moment is de voorspellingstool alleen geschikt voor Turkse mot. We zijn blij dat we die nu effectiever en efficiënter kunnen bestrijden. Tuta absoluta bestrijden we al afdoende met Isonet-T feromoonvallen.”
Tekst: Jan van Staalduinen















