Potplantenbedrijf J&P ten Have werkt sinds een jaar met een innovatie, die UV-C licht en slimme sensoren combineert voor natuurlijke groeiregulatie en biologische gewasbescherming voor planten. Alex ten Have en Frank Vreugdenhil, bedenkers van de techniek, zien goede resultaten.
Het idee om het Sprayventive-systeem te ontwikkelen komt voort uit de wens van de telers om het middelengebruik fors terug te dringen, zegt Alex ten Have (foto links) van de kwekerij uit De Lier. “Chemische gewasbescherming staat onder druk, de klant en de consument vragen om andere oplossingen. Daarom zijn wij op zoek gegaan naar een alternatief voor de traditionele spuitrobot. Daarbij kwamen we bij toeval op UV-C licht uit. Dit wordt in de aardbeienteelt al succesvol tegen schimmelbestrijding toegepast.”
UV-C licht voor groeiremming
In eerste instantie was het de bedoeling om preventief biologisch te gaan bestrijden met biostimulanten en plantversterkers, zegt Ten Have. “Dat vonden we echter net iets te eenvoudig.” Al snel werd het idee geboren om ook te kijken waar nog meer op kon worden bespaard. “Dat is de inzet van chemische groeiremmers. Zo zijn we na verschillende testen op UV-C licht uitgekomen. We hebben dit licht voor groeiremming getest op begonia’s. Dat werkte heel goed.”
De telers gingen vervolgens aan de slag met het tekenen en ontwikkelen van de cabine, samen met HT Verboom. De lampen zijn afkomstig van Cleanlight. Daarnaast is groeiregulatie met UV-C licht op planten ook gepatenteerd.
Slimme sensoren
In de teelt wil je een gewas dat gelijkmatig uitgroeit tot een sterke plant, vertelt Ten Have. “Dat betekende dat we veel handmatig moesten bestrijden en chemische groeiremmers gebruikten. Traditionele spuitrobots pakken echter alleen de bovenkant van het gewas mee. Dat kan beter, duurzamer en slimmer, vonden we. In de Sprayventive gaan de planten eerst de UV-C lichtcabine in. Hierin wordt de groei op een natuurlijke manier gereguleerd, waardoor veel minder chemie nodig is.”
Daarna gaan de planten via een 180 graden bocht door een spuitcabine met slimme sensoren heen. De teler: “Die zorgen ervoor dat elke plant afzonderlijk en rondom wordt behandeld met biologische middelen en biostimulanten, voor een preventieve werking tegen ziekten en plagen. Zo bereiken we een optimale dekking met een minimaal middelengebruik. In dit systeem komen duurzaamheid en precisie samen.”
Begonia’s en kerststerren
Het idee van de innovatie is ongeveer drie jaar geleden ontstaan; van plan tot realisatie duurde zo’n anderhalf jaar. “Het systeem is bedoeld voor de behandeling van 14 cm begonia’s en we kunnen het ook voor onze kerststerren inzetten. We hebben ervaren dat we daarmee voor 50 procent op chemische groeiremmers kunnen besparen. Voor ons is het systeem een belangrijke stap richting een toekomstbestendige en duurzame sierteelt.”
Hoewel de techniek gepatenteerd is, hoopt Ten Have dat ook collega-telers geïnteresseerd zijn in het systeem. “We hebben het in eerste instantie voor onszelf ontwikkeld, maar we helpen ook graag andere mensen. We zien al veel interesse van telers met andere gewassen die het systeem willen testen. Het is leuk om dit nieuwe systeem in de glastuinbouw te introduceren, het is een mooie aanvulling op andere alternatieven om het middelengebruik te reduceren.”
Kennis en innovatie delen
“Glastuinbouw Nederland heeft als ambitie dat in 2030 nagenoeg zonder residu wordt geteeld. Om dat te bereiken, heb je een geïntegreerde systeemaanpak nodig”, zegt Jasper van Diemen, netwerkcoördinator bij Glastuinbouw Nederland. “Onderdeel van deze systeemaanpak zijn hightech oplossingen, hier staat de sector om bekend. Sommige bedrijven lopen hierin voorop en werken aan oplossingen voor nu en in de toekomst, zo ook J&P ten Have. Door deze kennis en innovatie te delen, helpen we de sector duurzame stappen te maken.”
Tekst: Annemarie Gerbrandy
