De prijsvorming in september heeft iets van het auberginejaar goed gemaakt. “Maar het is bij lange na niet voldoende op het verlies te compenseren”, vertelt de Vlaamse teler Jan Heulens die in Vremde bij Antwerpen een kas van 7,5 ha heeft, samen met zijn broer er zus. Begin oktober is hij aan zijn laatste teeltweken bezig. Door de beschikbaarheid van Spaans product is de prijs inmiddels weer sterk gedaald.

De auberginetelers in België en Nederland hebben een zeer slecht seizoen gehad. Eind mei noteerde Jan Heulens een gemiddelde prijs van € 0,49 waar dat het jaar ervoor op € 0,79 lag. Lange tijd bleven de prijzen daarna ook op een erbarmelijk laag niveau steken. “Wij hadden in augustus bezoek van de boekhouder die de cijfers twee keer heeft nagekeken, omdat ze hun ogen niet geloofden. Het is in al die jaren dat we aubergines telen nog nooit zo slecht geweest”, vertelt de teler.

Omzetderving van 25 procent of meer

Begin oktober kan de Vlaamse teler iets positiever terugkijken op de prijsvorming van de afgelopen weken. “Vanaf eind augustus zijn de prijzen wat beginnen te stijgen. In september lagen ze op een behoorlijk niveau en kregen we de tussen de € 1,- en 1,50.” Heulens geeft aan dat deze prijzen bij lange na niet de verliezen van dit jaar compenseren. De middenprijs begin oktober ligt op € 0,57 cent, terwijl dat in 2020 nog € 0,84 cent bedroeg.
September is meestal een belangrijke maand in de aubergineteelt. In deze maand is er veel minder concurrentie uit andere landen. Deze komt weer op gang in oktober als Spaanse vruchten op de markt verschijnen. “Door de gematigde zomer hebben de Spanjaarden dit jaar wat eerder op kunnen planten waardoor zij eerder in productie zijn.”
Dat merkt Heulens gelijk in de prijs: die zakte begin oktober naar € 0,80, alhoewel hij op 6 oktober weer € 1,30 noteerde. “Eigenlijk valt dat mee, want de prijs kan begin oktober ook zakken richting de zestig à zeventig cent al naargelang het aanbod uit Spanje. Mogelijk speelt hierbij een rol dat de productie in Frankrijk en Italië wat tegenvalt door het slechte weer aldaar”, oppert hij.

Goede opbrengst dit jaar

Teelttechnisch is het jaar naar behoren verlopen. Het bedrijf kende een hogere productie dan vorig jaar. De gematigde weersomstandigheden kunnen hier een rol bij gespeeld hebben, maar Heulens sluit ook niet uit dat de overstap naar de Maxifort tomatenonderstam een rol gespeeld heeft. Vorig jaar stonden er nog aubergineplanten die geënt waren op de Kardia tomatenonderstam in de kas. “Misschien komt het door deze overstap. Ik hoor van andere telers dat hun productie stabiel is gebleven.”
Door de hogere productie wordt het prijsverlies (32% ten opzichte van 2020) enigszins gecompenseerd, maar de teler sluit niet uit dat hij dit jaar met een omzetderving van 25% afsluit.

Laatste loodjes

De teelt loopt ook in Vremde op zijn laatste poten. De productie bedraagt nog maar 1,3 kg/m² per week en het werknemersbestand is uitgedund van 45 mensen naar 20-25. “Over drie weken gaan de planten eruit”, vertelt Heulens die aangeeft volgend jaar gewoon hetzelfde te blijven doen. “Dan is het hopen op een betere prijsvorming.”
Over de reden van de slechte prijsvorming, tast de teler nog steeds in het duister. “Mogelijk dat er in andere landen tomatentelers wegens het tomatenvirus overgeschakeld zijn naar de aubergine”, gist hij. “Of het kwam door de matige zomer die niet uitnodigde tot barbecueën.”

Mogelijk geen groei areaal

In de wandelgangen heeft de teler al berichten opgevangen dat het aubergine areaal volgend jaar vermoedelijk niet sterk zal stijgen, “met uitzondering van een Nederlandse collega die uitbreidt met circa 5 ha nieuwbouw”. Alhoewel tomatentelers wegens het tomatenvirus ook in Vlaanderen op zoek zijn naar alternatieve teelten, lijkt de aubergine momenteel niet in trek. “Dat zal ook wel te maken hebben met de prijsvorming dit jaar”, suggereert Heulens die wel opving dat sommige tomatentelers naar de teelt van paprika of komkommers overschakelen.

Tekst en beeld: Jerom Rozendaal