Vanwege de hoge energieprijzen pasten veel glastuinders in de afgelopen maanden hun bedrijfsvoering en teeltstrategie aan. Dat had en heeft ook impact op plantenkwekers, waaronder Westlandse Plantenkwekerij (WPK). Volgens bedrijfsleider Jos Zwinkels van de locatie ’s-Gravenzande lagen er de afgelopen periode behoorlijk wat meters leeg. Daarnaast werd maximale flexibiliteit gevraagd.

“Al vrij snel na de explosieve stijging van de energieprijzen in september begon de telefoon te rinkelen”, vertelt Jos Zwinkels. “Sommige klanten wilden hun teelt opschuiven en later hun groenteplanten ontvangen, anderen cancelden de hele order. Dat laatste zagen we vooral bij belichtende telers. In die eerste weken was het echt een gekkenhuis. En dat had ook flink wat impact voor ons: we hadden de afgelopen maanden behoorlijk wat meters leeg liggen. Die krijg je niet meer last-minute ingevuld. En klanten die een eerder gedane order cancelden, betaalden alleen de waarde van de planten op dat moment. Die is natuurlijk lager dan bij een afleverklare plant. Ook dat heeft ons behoorlijk wat geld gekost.”

Stressvolle maanden

Daarnaast vergde de strategiewijzigingen van telers de nodige flexibiliteit van de plantenkweker. “Het waren stressvolle maanden. Het was continu schakelen en puzzelen, met meters, mankracht en materiaal. We probeerden steeds te voldoen aan de wensen van onze klanten anders loop je immers het risico dat ze naar een ander gaan, maar dat was niet altijd makkelijk. Daar kwam bij dat wij zelf natuurlijk ook de impact van de hoge gasprijs voelden, ondanks dat we behoorlijk wat posities hadden ingenomen. Daarom wilden we zo min mogelijk meters leeg laten liggen.”

Nieuwe uitdagingen

Hoewel er volgens Zwinkels nog steeds wel klanten aan het ‘wiebelen’ zijn, is de rust inmiddels redelijk teruggekeerd. Op dit moment is de kas van 5 ha goed gevuld met warme groenteplanten. “Normaal gesproken leveren we tussen 25 november en half januari enkele miljoenen warme groenteplanten af. Maar door de aangepaste planning van telers loopt de levering nu door tot medio maart. Vooral doordat we in november en december minder planten afleverden – ik schat circa 10 tot 15 procent minder dan normaal – en veel orders naar achteren werden geschoven.”
Het feit dat de levering van groenteplanten langer doorloopt, brengt weer nieuwe uitdagingen met zich mee voor WPK. Normaal gesproken worden de kassen half januari namelijk gevuld met geraniumstekken en potplanten. “We zijn nu aan het kijken hoe we dat kunnen oplossen. Door wellicht wat te schuiven of de kas voller te zetten. Je moet inventief zijn.”

Impact op lange termijn

De bedrijfsleider maakt zich vooral zorgen over de impact van de energieprijzen op de lange termijn. “Dergelijke bizarre prijzen kunnen we als tuinbouwsector misschien één winter dragen, maar wat als dit langer gaat duren? Dan wordt het echt problematisch en gaan er ook bedrijven omvallen, ben ik bang. Het is te hopen dat het tij gaat keren.”

Tekst en beeld: Ank van Lier