Op veredelde planten kan in principe geen octrooi worden aangevraagd. Eigenschappen van bijvoorbeeld groenten en fruit die via biologische processen worden ‘verbeterd’ zijn niet patenteerbaar. Dat stelt de Europese Commissie donderdag in een verklarende uitleg van een richtlijn uit 1998 die biotechnologische uitvindingen moet beschermen.

Het Europese Octrooibureau besloot in maart 2015 dat op veredelde producten onder voorwaarden wel een octrooi kan worden aangevraagd. Dat zou ook gelden voor bijvoorbeeld gekruiste broccoli- of tomatensoorten. Brussel zegt nu dat dat nooit de bedoeling van de regelgeving is geweest en tot juridische problemen leidt.

Veto van parlement

Het Europees Parlement sprak zich eind vorig jaar uit tegen het besluit van het octrooibureau. Europarlementariërs als Jan Huitema (VVD) en Bas Belder (SGP) wilden voorkomen dat Europese boeren en kwekers die veredelen zonder biotechnologie, gepatenteerde zaden van hun zelfgekweekte planten niet meer zouden mogen gebruiken. Sommige grote concerns, zoals Monsanto, waren nadrukkelijk bezig om ook op veredelde gewassen patenten aan te vragen, om zo eigenschappen voor zichzelf te kunnen houden. Het Europees Octrooibureau gaf het bedrijf al een patent op klassiek veredelde broccoli.

Blokkade voor innovatie

“Patenten op natuurlijke eigenschappen van planten blokkeren innovatie en zijn een gevaar voor de voedselvoorziening en gewasdiversiteit”, reageert Huitema. “De eerste slag is gewonnen, het Europees Octrooibureau is aan zet om op basis van deze nieuwe informatie hun richtsnoeren aan te passen.” Nederland is wereldwijd de tweede exporteur van zogenoemde agrofoodproducten. Het ministerie van Economische Zaken had in mei een symposium in Brussel georganiseerd met als doel de “disbalans” tussen de rechten van patenthouders en telers recht te trekken. Daar kwam uit naar voren dat er snel een pragmatische oplossing moest komen om een eind te maken aan de juridische onzekerheid.

Bron: ANP