Van alle meststoffen die we gebruiken is de helft stikstofmeststof in de vorm van nitraat, ammonium en ureum. Stel dat je deze meststoffen niet in de fabriek met behulp van het Haber-Bosch-proces, maar zelf op je eigen bedrijf kunt maken. Dan zou dat onvoorstelbaar veel vrachtwagenritten schelen. Als je dat in combinatie met ontsmetting van drainwater doet, gaat er wel wat veranderen. Binnenkort worden de eerste praktijkproeven verwacht.

De circulaire economie is inmiddels ook wel tot de tuinbouw doorgedrongen, bijvoorbeeld in de vorm van vloeibare biologische meststoffen die gewoon in de rest van het systeem passen. Dat ziet er veelbelovend uit, al blijft de stikstofvoorziening wel een punt van aandacht omdat je er een bacteriesysteem voor nodig hebt. Misschien de moeite waard om de combinatie van biologische meststoffen plus plasmatechnologie te onderzoeken. Nog wat technisch vernuft in de vorm van ion-specifieke sensoren toevoegen en we hebben het helemaal onder controle.

Bommen maken

Nog niet zo lang geleden was ik op bezoek bij IGS (Intelligent Growth Solutions) in Dundee, Schotland om eens te kijken naar hun oplossing voor vertical farming. Mooi systeem om te zien en weer een andere manier om de behandelde lucht in de farm te krijgen. Leuke kennismaking. Terug op het vliegveld ging het allemaal wat minder. Mijn enige bagage was een rugzak, en de scanner op de luchthaven was meteen van slag. Niet dat ik iets te verbergen had, maar alles moest eruit, de tas binnenstebuiten en allerlei doekjes erlangs. Het werd er niet beter op, het afdelingshoofd erbij, hoop discussie en mijn vraag wat er toch aan de hand was en waarom ze steeds nerveuzer werden, hielp ook niet echt. Uiteindelijk mocht ik uitleggen waar ik mee bezig was en waar ik geweest was. De verklaring was simpel, de rugzak had bij de mestunits van IGS op de grond gestaan en er zaten heel veel nitraatsporen op. In de tuinbouw doen we daar alleen brave dingen mee, maar met stikstof kun je ook bommen maken natuurlijk. Ik heb mijn vlucht maar ternauwernood kunnen halen.

Waar is Mister Stikstof?

In onze eigen tuinbouw hadden we Mister Stikstof, de man achter de gelijknamige blog, die toen nog column heette, in het Vakblad voor de Bloemisterij. Later schreef hij jarenlang columns voor Vakblad Onder Glas. Meestal krijg ik de dingen wel bij elkaar gegoogeld, maar ik kreeg hem niet gevonden. Zou het zo lang geleden zijn geweest, die fantastische columns? Ik heb er volop van genoten, hem een keer gebeld en mocht meteen met studenten bij hem langs op zijn bedrijf in De Kwakel. Daar kregen we een lesje in toegevoegde waarde; potconiferen met een ‘touch of Christmas’ in een mooie doos die als display dienst kon doen. Wat een vondst.
In Google dook natuurlijk wel een andere Mister Stikstof op, ene Johan V… Hoog tijd voor de comeback van onze enige echte tuinbouw Mister Stikstof.

Jasper den Besten, Lector Nieuwe Teeltsystemen