In samenspraak met adviseurs ontwikkelde Wijnen Square Crops een reinigingsprotocol om crazy roots, veroorzaakt door Agrobacterium rhizogenes, in hun komkommergewas de baas te worden. “Uiteraard speelden ook andere pathogenen een rol, maar Agrobacterium heeft meerdere jaren problemen veroorzaakt. Die liggen nu achter ons, mede dankzij de inzet van zilver gestabiliseerde waterstofperoxide. Daardoor kunnen we de teelt schoon starten én houden.”

Met zo’n 48 ha paprika’s en komkommers behoort Wijnen Square-Crops in Grubbenvorst/Egchel tot de grotere vruchtgroentekwekerijen van Nederland. Locatiemanager Roy Joosten is tevens eindverantwoordelijk voor de gewasbescherming op de twee tegenover elkaar gelegen teeltlocaties in Egchel, waar de komkommers staan.
“Wij telen hier 18 ha komkommers aan de hoge draad”, licht hij toe. “Vijf ha bestaat uit minikomkommers, waarvan vier ha belichte teelt. Juist in de minikomkommers hadden we in het verleden veel problemen met overmatige wortelgroei, dat veroorzaakt wordt door Agrobacterium in het wortelmilieu. Die kun je alleen de baas blijven met goed gietwater, een schoon watersysteem en strikte hygiënemaatregelen. Dat geldt uiteraard ook ten aanzien van andere pathogenen, zoals schimmels en virussen.”

Protocol

Om zo min mogelijk aan het toeval over te laten hanteert het bedrijf een uitgebreid reinigings- en desinfectieprotocol. De jaarlijkse grote schoonmaak tijdens één van de teeltwisselingen krijgt daarin veel nadruk. Joosten: “In ons protocol is vastgelegd welke reinigingshandelingen we uitvoeren, waar en wanneer dat gebeurt, welke reinigingsmiddelen en biociden we daarbij gebruiken en hoe we dat doen. Ook de volgorde van werken is omschreven, omdat het reinigingsresultaat daar in hoge mate mee samenhangt. In de loop der jaren is dat protocol verfijnd en aangescherpt. Deels omdat er soms nieuwe producten op de markt komen of omdat er iets verandert in onze processen, deels op basis van eigen onderzoek en voortschrijdend inzicht. Ik heb de indruk dat het zijn vruchten heeft afgeworpen, want we hebben de laatste paar jaar vooral in de minikomkommers duidelijk minder last van crazy roots. Toch moet je ontzettend alert blijven, mede vanwege de groeiende virusdruk waarmee de glastuinbouw in het algemeen te maken heeft.”

Onderzoek

Enkele jaren geleden besloot Wijnen om chloor als reinigingsmiddel te vervangen door waterstofperoxide. “We hebben zowel de ongestabiliseerde als de met zilver gestabiliseerde variant getest en daaruit kwam een duidelijke voorkeur naar voren voor het zilver gestabiliseerde Huwa-San”, aldus de locatiemanager. “De ongestabiliseerde versie werkt in principe goed, maar het is erg agressief om mee te werken en vrij snel uitgewerkt, waarna micro-organismen weer alle ruimte krijgen. Onze ervaring met de zilver gestabiliseerde waterstofperoxide is dat het zachter is, een tragere aanvangswerking heeft maar een veel langere duurwerking, en dat het stabieler is. Per saldo is het een prettig en effectief product, dat ons helpt om de kas, de kasinrichting en teeltgoten goed te reinigen en het watersysteem structureel schoon te houden.”

Tussen en tijdens de teelten

Tijdens de teeltwisseling en voor het routinematig reinigen van materialen en hulpmiddelen gebruikt Joosten het product in een concentratie van 2%. Voor het schoonhouden van het watersysteem tijdens de teelt wordt het standaard meegedruppeld. Op advies van leverancier Roam Technology wordt hier twee weken na het planten mee gestart in een concentratie van 10 ppm. Deze wordt binnen een paar weken stapsgewijs opgevoerd tot 25 ppm. “We doseren rechtstreeks op de persleiding”, zegt de locatiemanager. “Omdat we een drukgecompenseerd druppelsysteem gebruiken, komt er overal evenveel middel en blijft het hele systeem mooi schoon.”

Trichoderma

Joosten heeft de indruk dat Huwa-San bij deze lage concentraties geen nadelig effect heeft op de gunstige bodemschimmel Trichoderma, die wordt ingezet om een gezonder en weerbaarder wortelmilieu te creëren. “Wij zijn nog niet klaar met testen, maar de eerste signalen lijken positief”, zegt hij. “Dat kon ik van gewone waterstofperoxide beslist niet zeggen, dus dit zou een extra argument kunnen zijn om voor de gestabiliseerde variant te kiezen.”

Tekst en beeld: Jan van Staalduinen