In de winterperiode kan vochtophoping in kassen tot een verhoogde infectiedruk leiden van schimmels en pseudoschimmels, zoals Botrytis cinerea en Phytophthora infestans. Sergio Harinck van Vertify onderzocht de werking van verschillende fungiciden, waaronder enkele biologische nieuwkomers. “De resultaten zijn in sommige gevallen verrassend goed”, concludeert de onderzoeker na afronding van de proeven.
In de afgelopen maanden onderzocht Harinck in twee afzonderlijke proeven bestrijdingsstrategieën tegen Botrytis in poinsettia en tegen Phytophthora in tomaat. In deze bijdrage doet hij verslag van de eerste proef, over 2 weken volgt deel twee.
Meer biologische fungiciden
“In de winter is vocht lastiger af te voeren uit kassen, dat geldt zowel voor waterdamp in de lucht als voor vocht op paden, tafels en teeltvloer”, steekt Harinck van wal. “Sommige pathogenen gedijen daarbij en dat vraagt om maatregelen die de infectiedruk helpen verlagen. De eerste maatregelen zijn een goede klimaatregeling, vochtafvoer en het elimineren van bronnen van ophopend vocht, zoals lekkages en neervallend condenswater. Wanneer de kans op infectie desondanks hoog blijft, wordt het tijd om aan fungiciden te denken.”
In de afgelopen jaren is het pakket toegelaten chemische fungiciden flink uitgedund. Daar staat tegenover dat er geleidelijk meer biologische fungiciden beschikbaar komen, waar telers en hun adviseurs nog weinig ervaring mee hebben. Harinck: “Met medewerking van middelenproducenten hebben we verschillende bestaande en nieuwe middelen beproefd op hun werkzaamheid tegen Botrytis. Als voorbeeldgewas is gekozen voor poinsettia, dat relatief gevoelig is voor dit pathogeen.”
Proefopzet
De proef omvatte vijf verschillende behandelingen, met als chemische referentie het middel Switch van Syngenta. Biologische behandelingen vonden plaats met Botector van Andermatt, Fado + Xsilem Plus van Nufarm en met Prestop of Lalstop G46 van ECOstyle. In de vijfde en laatste behandeling is uitsluitend water gebruikt om qua vochtomstandigheden op plantniveau een ‘level playing field’ te creëren, waardoor de werkzaamheid van de overige behandelingen goed tot expressie kon komen.
Op 6 februari zijn de poinsettia’s doelbewust met Botrytis geïnfecteerd. De eerste preventieve bespuitingen (tijdstip A) vonden al eerder plaats op 2 februari, waarna er volgens de etiketbepalingen wekelijks herhalingsbespuitingen plaatsvonden tot 2 maart (tijdstip E). Hierbij is ook rekening gehouden met het maximale aantal toegestane behandelingen, wat verklaart waarom sommige middelen vaker zijn toegepast dan andere.
Productbeschrijvingen
Switch bevat de werkzame stoffen fludioxonil en cyprodinil, die een gecombineerde systemische en contactwerking geven met duurwerking tegen onder andere Botrytis. Botector is een bio-fungicide op basis van de antagonistische schimmel Aureobasidium pullulans, Fado bevat de natuurlijke werkzame stoffen COS (chitosan oligosaccharide) en OGA (oligogalacturonide), die het natuurlijke afweersysteem van de plant activeren. Het is conform het gebruiksadvies toegepast in combinatie met de vloeibare calciummeststof Xsilem Plus, die de weerbaarheid van de plant versterkt. Deze combi is sinds kort op de markt als Synverde Pack.
Lalstop G46 bevat dezelfde werkzame stof als Prestop (de antagonistische schimmel Clonostachys rosea), maar dan in tienvoudige concentratie. Dat vertaalt zich in een navenant lagere dosering. Beide middelen kunnen afwisselend worden toegepast, waardoor een aaneengesloten schema langer kan worden volgehouden.
Proefresultaten
Harinck beoordeelde de planten (knoppen) wekelijks op de mate en de ernst van eventuele aantastingen door Botrytis. De resultaten zijn samengevat in de tabel. De kleine letters a, b en c zijn indicatief voor het bestrijdingseffect, waarbij a correspondeert met de beste werking en c voor de minste.
De onderzoeker: “Uit de waarnemingen blijkt dat alle behandelingen effect sorteren ten opzichte van de planten die alleen met water bespoten zijn. Die hadden duidelijk het meeste last van Botrytis. Switch is conform de toelating slechts drie keer toegepast, maar toonde een goede werking. Opvallend is dat het biofungicide Botector het zelfs nog iets beter deed. Weliswaar niet significant, maar numeriek toch net iets beter. Dat vond ik een aangename verrassing. Ook de andere biologische producten zorgen voor minder infectie. Dat is prettig, want er zijn nog maar weinig toegelaten chemische middelen over. Als het op biologische wijze ook lukt om Botrytis in de winter de baas te blijven, is dat alleen maar goed. Zo kun je blijven afwisselen en een succesvolle IPM-strategie in de benen houden.”
Tekst: Jan van Staalduinen
Tabel. Overzicht van toegepaste behandelingen en de samengevatte resultaten
