De Brexit kende al vele deadlines, maar de eerstvolgende is voor tuinbouwexporteurs wellicht de belangrijkste. Vanaf 1 april is ook voor de export van groenten, fruit en bloemen een fytosanitair certificaat nodig. Deze eis van de Britse overheid gold sinds 1 januari al voor ‘hoog risicoproducten’ als bomen, potplanten en dieren. Volgens woordvoerder Susan Maas van het Kwaliteits Controle Bureau (KCB) zijn de meeste bedrijven goed voorbereid.

Verandert er veel in de export van groenten, fruit en bloemen?

“Dat hangt af van de ervaring die bedrijven al hebben met de export naar zogenoemde derde landen. Vooral voor bedrijven die nog niet eerder zaken hebben gedaan buiten de EU is de overgang groot. Naast de administratieve en logistieke veranderingen moeten zij ook het KCB als nieuwe partij in hun logistieke proces inpassen. Daarvoor is toegang tot e-CertNL noodzakelijk, anders kun je niet exporteren. Voor wie dat nog niet heeft is het echt van groot belang daar direct actie op te ondernemen. Alleen via e-CertNL, het in Nederland gebruikte elektronische systeem dat de aanvraag en afgifte van exportcertificaten regelt, kunnen de certificaten worden aangevraagd die vanaf 1 april nodig zijn om naar het VK te kunnen exporteren.’

Zijn de bedrijven goed voorbereid?

“De meeste wel, al bereiken ons ook signalen dat er bedrijven zijn die nog afwachtend zijn in de voorbereidingen op 1 april. Wij hebben geen inzicht in de omvang van deze groep, maar we verwachtten niet dat het grote aantallen betreft.”

Krijgen jullie vragen uit deze sectoren hierover?

“Jazeker, deze vragen zijn heel divers en vaak van praktische aard. Bijvoorbeeld over e-CertNL of over het type certificaat dat gebruikt moet worden. De vragen die wij ontvangen vertalen wij naar de ‘Vragen en Antwoorden over zakendoen met het VK’ op onze website. Deze vragen worden continue geactualiseerd en aangevuld.”

Hoe verliepen de eerste Brexitmaanden voor exporteurs van potplanten?

“Het merendeel van de Nederlandse exporteurs van potplanten had zich goed voorbereid op een nieuwe manier van zakendoen met het VK. Hier en daar waren er wat opstartproblemen, maar er werd snel geschakeld naar de nieuwe situatie.”

In potplanten loopt er een KCB-pilot voor het per week fytosanitair keuren van de gehele voorraad. Levert dit de gewenste resultaten op?

“Het systeem functioneert goed voor zowel de deelnemers als het KCB, maar het aantal deelnemende bedrijven is nog beperkt. Dit komt vooral doordat bedrijven aanpassingen in hun digitale systemen moeten doorvoeren om geautomatiseerd inspectie-aanvragen in het voorraadregister te kunnen doen. De aanvragen omvatten vaak veel verschillende producten. Daardoor is het handmatig invoeren van aanvragen voor bedrijven vaak geen optie. Het aanpassen van bedrijfssystemen om het geautomatiseerd indienen van aanvragen mogelijk te maken kost tijd.”

Tekst: Koen van Wijk