Pligt Professionals investeerde begin dit jaar in dimbare LED’s op haar nieuwe locatie in Heenweg. Een goede zet, zo is inmiddels gebleken. Het doseren van de juiste hoeveelheid licht op het juiste moment resulteert in zwaardere en kwalitatief hoogwaardigere potrozen. Daarnaast creëerden de ondernemers een elektriciteitsoverschot, waardoor zij maximaal konden profiteren van de hoge stroomprijzen van afgelopen jaar. Wel blijkt het een uitdaging om het vochtniveau in de kas onder controle te houden.

Potplantentelers Gert en Arjan van der Pligt vervingen de SON-T-belichting op hun bedrijf, dat locaties heeft in Heinenoord, Heenweg en Maasdijk, de afgelopen jaren grotendeels door LED-lampen. Inmiddels is 11 van de 13 ha potplanten voorzien van LED-belichting; 5 ha is uitgerust met dimbare LED’s. “In februari van dit jaar installeerden we de eerste dimbare LED’s in onze nieuwe kas in Heenweg. Hier telen we voornamelijk potrozen”, vertelt Gert van der Pligt.

Efficiënter doseren

Met de investering in dimbare LED’s werd het lichtniveau verhoogd van 140 micromol/m².s, wat de ondernemers voorheen aanhielden in potroos, naar 200 micromol/m².s. Op deze manier hoopten ze kwaliteitswinst te boeken. “En deze verwachting kwam ook uit: we kunnen zwaardere en kwalitatief hoogwaardigere potrozen afleveren. Dit heeft een meerwaarde in de markt”, zegt Van der Pligt. “De betere en zwaardere kwaliteit is niet alleen te danken aan het hogere lichtniveau, maar ook aan het feit dat de LED-modules van Signify dimbaar zijn. We kunnen van 100 naar 10 procent gaan. Dit stelt ons in staat om heel erg op behoefte te sturen.”
Het lichtniveau wordt gedurende de nacht opgebouwd van 30 naar 100 procent, wat een zonsopgang simuleert. “Dit is beter voor de planten en het klimaat. Geef je in één keer 100 procent licht, dan kan de plant hier niets mee. En gedurende de dag sturen we het lichtniveau bij op basis van de hoeveelheid instraling. Kortom: we doseren veel efficiënter en geven het licht wanneer de plant dit kan gebruiken. Dit resulteert in een stabieler klimaat en lichtniveau.”

Positief voor energieplaatje

Het lichtniveau wordt niet alleen afgestemd op de instraling, maar ook op de elektriciteitsprijs. Hoe duurder de stroom, hoe minder de ondernemers belichten. “In de ochtend tussen zeven en negen uur, wanneer de elektriciteitsprijs meestal hoog is, gaan we bijvoorbeeld terug in lichtniveau. Dit helpt om de elektriciteitskosten binnen de perken te houden en is positief voor het energieplaatje van ons bedrijf.”
De switch naar LED’s zorgde er daarnaast voor dat het bedrijf geen stroom meer hoeft in te kopen, maar juist veel elektriciteit kan verkopen, geeft Van der Pligt aan. “Doordat we de afgelopen jaren volop zijn geswitcht van SON-T naar LED hebben we veel minder elektriciteit nodig. We hebben de stroom die onze twee WKK’s − met een totaalvermogen van 2 megawatt − produceren niet meer allemaal zelf nodig, maar kunnen veel terugleveren. Hierdoor profiteerden we dit jaar volop van de hoge elektriciteitsprijzen, vooral in de zomer.”

Vochtoverschot

Daar staat tegenover dat de ondernemers meer warmte in de kas moeten brengen, aangezien de LED’s minder stralingswarmte afgeven dan de SON-T-lampen. “In de afdelingen met LED-modules ligt de buistemperatuur gedurende de wintermaanden circa 20 graden hoger. Om de warmte beter binnen te houden, hebben we in onze nieuwe kas geïnvesteerd in dichte schermdoeken, die we zo lang mogelijk dichthouden. Hierdoor wordt het verschil teruggebracht tot circa 10 graden.”
Van der Pligt merkte in september en oktober echter wel dat het vochtgehalte te zeer opliep. Bij SON-T lost de stralingswarmte van de lampen dit vochtprobleem grotendeels op, maar deze ontbreekt bij LED. “Hierdoor moesten we regelmatig kieren om het vocht kwijt te raken. Dat is vanzelfsprekend niet wenselijk. Daarom gaan we ons nu oriënteren op een ontvochtigingssysteem voor de locatie in Heenweg. Maar ondanks de extra warmte die we moeten inbrengen, zorgt de switch naar LED per saldo voor een besparing op energiekosten.”

Andere manier van telen

De teler geeft tot slot nog aan dat LED’s een andere manier van telen vergen dan SON-T-belichting. “Doordat je minder stralingswarmte hebt, is de planttemperatuur anders. Hierdoor moet je de klimaatsturing aanpassen. Het is vooral een uitdaging om het klimaat actief te houden zonder stralingswarmte. Kortom: je moet er echt mee leren werken. Maar al met al levert de investering in dimbare LED’s ons veel winst op: ze zijn positief voor de kwaliteit en het energieplaatje van ons bedrijf. Mede daarom hebben we onlangs ook drie hectare dimbare LED’s opgehangen op onze locaties met campanula en begonia.”

Tekst: Ank van Lier