“Als ik er één in de klas heb die ‘goed’ is, dan ben ik tevreden. Heb ik er in een schooljaar twee? Dan heb ik een geweldig jaar. Er zijn helaas ook jaren….”
“Maar… goed of niet, uiteindelijk lopen ze hier straks allemaal met een diploma de deur uit.”
Een citaat wat me altijd is bijgebleven van een echt wijze professor die grafical tracking en het werken met de omgekeerde DIF bedacht.

Hoogvliegers zijn zeldzaam. Toch hoopt u dat uw dokter nu net die ene hoogvlieger was en niet die student die slaagde dankzij het verlagen van het eisenpakket. Dat verlagen was nodig omdat universiteiten werden afgerekend op het aantal afgestudeerde studenten. Kwaliteit werd ingeruild voor het verdienmodel.

De fuik van de ‘hogere’ opleiding sloot zich de afgelopen halve eeuw genadeloos. “Elck meynt sijn uyl een valck te zijn” is een eeuwenoud gezegde dat het al voorspelde, het besprak niet alleen onze geliefden, maar meer nog onze ‘kuikens’. De drang van ouders de kwaliteiten van hun kind een tikkie te overschatten leidde er toe dat er voor ‘bestwil van de uk’ altijd werd gekozen voor de hoogst behapbare opleiding. Het ‘papiertje’ werd heilig. Geen diploma? Geen toekomst. De grote leugen waarmee de ‘hooggeschoolden’ zichzelf beschermden, die uiteindelijk iedereen geloofde en zo vanzelf waarheid werd.

Beetje jammer wel. Zelf rende ik op mijn 15e de school uit en zocht een baas. Dat vonden mijn ouders jammer, maar meer ook niet. “Als je niet leren wilt, dan ga je maar werken” en ik ging werken. Ik werd er niet dommer van.

De zelf heiligverklaring van het onderwijs heeft me sindsdien altijd gestoord. Ik zie school als ‘een manier’, zeker niet als ‘de manier’. Heb in mijn jaren een uitstekend presterende economie student aan het werk gehad, maar ook een groot aantal slimme ‘laag opgeleiden’. Deze deden gemiddeld in niets onder voor de afgestudeerden, waren soms zelfs aanmerkelijk slimmer.
Je kunt je dus ook buiten het schoolsysteem uitstekend ontwikkelen en ook in een bedrijf opwerken, als je slim genoeg bent en niet al te zeer wordt gediscrimineerd. Het is toch vreemd dat je je medewerkers absoluut niet mag selecteren op afkomst, grootte, geloof, kleur, (al dan niet zijnde een) gender, geaardheid of aanhanger van wat dan ook, maar wel op geschiktheid tot het volgen van de eisen en methoden van de leerinstelling. Helaas is discriminatie op schoolprestaties nog immer toegestaan en vaak vereist. Beetje raar wel. De toelatingseis is niet wat je kunt of kunt leren, maar hoe goed paste je in het vigerende (en al 50 jaar verguisde) schoolsysteem.

Een goede vriend vond het best dat zijn dochtertje geen zin in school had en de moed na een paar weken opgaf. Mijn opmerking, “maar Pieter, dat kind moet toch ‘gewoon’ naar school?”  Pareerde hij met “Heb jij daar veel geleerd?” Haar moeder, een Amerikaanse zangeres, werd haar onderwijzer en toen er na jaren ‘eigen richting’ op een hogere opleiding werd ingeschreven werd ze uit honderden gekozen en kon ze daar ook moeiteloos meekomen.

Het wordt tijd dat de begrippen denkniveau en opleiding worden losgekoppeld. Misschien moeten we beginnen met het verbannen en verbieden van het misleidende woord ‘hoogopgeleid’.

Hans de Vries (was vroeger potplantenteler)
Hans@FrogsFarms.com