Op 11 maart heb ik iemand voor het laatst een hand gegeven. Ik weet het, die dag mocht het eigenlijk al niet meer, maar ik twijfelde nog of het echt niet meer kon. En ik was niet de enige. Dat die hand van en voor een sectorcollega was, was tenminste nog een mooie afsluiting van een eeuwenoude traditie. Ik mag niet meer zomaar naar mijn werk. De HAS heeft het goed geregeld, je moet tenminste twee werkdagen van tevoren toestemming vragen om te komen.

Ik dacht, daar moeten we geen misverstanden over krijgen, ik maak meteen een call aan met het verzoek om tot mijn vermoedelijke pensioendatum, gewoon alle dagen naar mijn werk te kunnen gaan. Dat was dus niet de bedoeling.

Onderwijssysteem

Die calls, die vallen dan weer in het niet bij mijn verdriet in een fantastisch schoolgebouw, zonder studenten. Ik gebruik inmiddels zo’n acht verschillende platforms om met onze studenten te kunnen praten, maar ik mis het persoonlijke contact enorm. Een WeChat-call met een Chinese student of een Zoom met een Maleisische is volstrekt niet vergelijkbaar met persoonlijk aan tafel te zitten met hen. Binnenkort gaan we waarschijnlijk weer open. Maar studenten mogen niet reizen in de spits en als we ze op 1,5 m afstand zetten, is de klas half vol. Dat betekent dat het hele onderwijssysteem moet veranderen. We hebben onze handen er vol aan.

Machteloos

Virussen bedreigen niet alleen mens en dier, ook planten kunnen er behoorlijk last van hebben. En anders dan bij nematoden, insecten, spintachtigen en schimmelziekten, sta je zo’n beetje machteloos. Niks chemisch ingrijpen, niks biologisch bestrijden, hopen dat het bij dat ene hoekje blijft. Planten ruimen, ontsmetten en andere voorzorgsmaatregelen nemen om verdere verspreiding te voorkomen en resistente rassen telen natuurlijk. Tomatentelers hebben inmiddels de nodige ervaring met ToMV, ToTV, TSWV, TYLCV, PepMV en ToBRFV. De kassen zaten vóór de coronacrisis al grotendeels op slot.
Naast viruszieke tomaten hebben we ook nog (potentieel) viruszieke medewerkers. En ook als ze niet virusziek zijn, kunnen ze massaal niet naar huis/land van herkomst en gaan ze dat op een ander moment natuurlijk wel doen. De vraag is of ze daarna nog terug willen en kunnen komen. De sector zit met een gigantische arbeidsuitdaging. En je moet toch echt niet denken aan sluiting van een sorteer- en pakstation vanwege vergelijkbare problemen als in de vleessector. Dan is het groentenschap binnen een dag leeg vermoed ik.

Vroeger

Dan was het vroeger (jaren ’80) toch echt beter, toen hadden we immers ook Corona, maar dan in positieve zin. Corona was een rasnaam die in minstens tien gewassen gebruikt is. Je kwam de naam tegen in de wereld van grassen en voederbieten bijvoorbeeld, maar er was ook een Kaaps viooltje en een nerineras wat zo heette. Ik herinner me een tijd waarin het leven zo simpel en Corona gewoon een heel goed komkommerras was, zo niet het beste wat we toen hadden. Dat had heel wat impact, zeker voor de toen nieuwe teelt op steenwol. Tsja, vroeger…

Jasper den Besten, Lector Nieuwe Teeltsystemen