Ondanks steeds meer techniek in de kas hebben we geen invloed op sommige externe factoren, waaronder het weer. En juist dat maakt het ons niet makkelijk de laatste weken. We hebben geen winter en geen zon en beleven momenteel donker- en warmterecords. De situatie die ik recent bij een komkommerteler aantrof maakte weer eens duidelijk hoe belangrijk groene vingers dan blijven.

Recent was ik bij een komkommerteler op bezoek. Op het beeldscherm van zijn computer zag alles er perfect uit. Temperatuur, luchtvochtigheid, buis en andere parameters waren in orde. Niets aan de hand zou je denken. Maar in de kas gaf het gewas toch een ander beeld. Er stond een sterk gewas, maar het had geen goede kleur. Er werden mooie, sterke bloemen gevormd maar het ontbrak aan een vlotte afbloei. Waar zat het dan fout? Het antwoord is verdamping!

Weinig energie

Door een gebrek aan licht in combinatie met de warme buitentemperaturen is er weinig energie nodig om de kas op temperatuur te krijgen. De teler zat al lager in de temperatuur (etmalen) dan hij gewend was om het gebrek aan licht te compenseren, de juiste actie! Maar het is niet alleen compensatie van licht wat nodig is, de plant moet ook verdampen. Dit proces wordt gestuurd door energie input (warmte) van de zon en als die er niet is de buisverwarming in combinatie met de kastemperatuur. Laat nu net dit laatste proces ontbreken. De buistemperatuur was op orde, zoals te zien was op de computer, maar het energieverbruik om de warmte te produceren was laag. De retourtemperatuur van de buizen was aan de hoge kant. Daarmee de energieafgifte in de kas laag.

Handmatig ingrijpen

In deze situatie was handmatig ingrijpen noodzakelijk. Het advies: halverwege de dag het scherm openen om meer kou binnen te laten en afvoer van energie uit de kas te creëren en daarmee een meer effectieve buis te krijgen. De temperatuur in de kas ging omlaag, maar de verdamping nam toe wat weer goed zichtbaar was op de weegschalen van de mat.
Dit verhaal betreft een komkommerteler, maar het is een typisch probleem van een zachte winter, wat je ook in andere teelten kunt aantreffen.
Voor mij is dit een duidelijke bevestiging dat we niet zonder de (nieuwe) techniek kunnen, maar nog belangrijker is het leggen van de verbinding tussen al deze processen en bijbehorende data. Dat is het werk van de teeltmanager. Hij kan het gewas goed beoordelen en met behulp van de nieuwe technieken de juiste omstandigheden creëren voor een optimale groei en productie.

Tekst: Barend Löbker, Vortus