Jeroen en Paul Berkhout telen op jaarbasis 6 miljoen potchrysanten in hun kwekerij in Kwintsheul. Ze breidden twee jaar geleden hun 2,5 ha grote kas met 1,5 ha glas uit op een stuk grond naast het bedrijf. De kas werd ingericht met onder andere een nieuwe inhoesmachine. “We zijn heel blij dat we de keuze voor dit apparaat hebben gemaakt”, zegt Jeroen Berkhout.
De inhoesmachine is feitelijk nog een prototype, maar bevalt heel goed, aldus Berkhout. “We hebben een andere machine in de oude kas staan, die werkt op basis van een carrousel met vier posities. In iedere positie vindt een handeling plaats. De nieuwe machine pakt de planten van de lopende band af en plaatst die in hoezen van diverse materialen. Dat werkt heel eenvoudig en veel sneller.”
Flinke arbeidsbesparing
De machine van Terra International heeft een capaciteit tot 3.000 planten per uur. Automatisch inhoezen is een efficiënte manier om arbeid te besparen, aldus de teler. “We besparen nu drie arbeidskrachten aan de band uit. Het apparaat hoest eerst in, zet de plant daarna in een tray en rolt die met een rollerband het transportsysteem op. De planten worden ook automatisch op kleur gesorteerd: de gele planten gaan bijvoorbeeld naar band 1, de roze naar band 2 en noem maar op.”
Blij met keuze nieuwe machine
Berkhout moest wel een jaar op de nieuwe hoesmachine wachten, het nieuwe type was na de uitbreiding nog niet operationeel. We hebben het eerste jaar met de hand ingehoest, zegt hij. “Dit type staat nog maar op een paar bedrijven. De afgelopen twee maanden zijn er wat kinderziekten uitgehaald en het apparaat heeft onlangs nog een update gehad. Maar hij draait goed en is een verbetering ten opzichte van het andere systeem. We zijn blij dat we deze keuze hebben gemaakt.”
Dat wil overigens niet zeggen dat de ‘oude’ machine op korte termijn ook wordt vervangen. Nee, die is slechts drie jaar oud, lacht Berkhout. “Die draait in principe goed en kan nog wel een paar jaar mee.”
Dipje in afzet na goede maanden
De afzet van potchrysanten verliep van januari tot en met mei uitstekend, maar in juni kwam de klad er wat in, aldus de chrysantenteler. “Dat zag je bij alle bloeiende planten gebeuren. Dat kan diverse oorzaken hebben: te veel planten op de markt, het weer, de vakanties. Gelukkig trekt de afzet sinds vorige week weer wat aan. We hopen dat die trend doorzet, maar dat weet je nooit zeker.”
Volgens Berkhout hebben we een aantal ‘bijzondere’ jaren achter de rug door alle crises van de afgelopen tijd. “In de coronacrisis zat iedereen thuis en haalde iedereen bloemen en planten in huis en door de energiecrisis zijn er toch wat telers afgevallen. Nu lijkt de situatie weer als vanouds te worden, van vóór 2020. Maar doorgaans zijn augustus, september en oktober goede maanden, daar gaan we nu ook weer van uit.”
Groeimarkt in Oost-Europa
De kwekerij zet de meeste potchrysanten in West-Europa af, maar Oost-Europa is een snel opkomende markt, constateert de teler. “In een land als Duitsland zit niet veel groei meer, maar in Polen zijn de mensen relatief welvarender geworden. Daar zit een groeimarkt.”
Elk land heeft zijn eigen trends, vervolgt hij. “Duitsers houden van harde kleuren als geel en paars, in de Scandinavische landen kopen ze liever roze tinten en in Polen hoef je niet met oranje aan te komen. Dat is leuk, maar daar moet je wel goed rekening mee houden. Nu is potchrysant een korte teelt, we kunnen snel bijsturen als dat moet.”
Bedrijf verder uitbreiden
De potchrysant wordt geteeld bij een temperatuur van 18ºC en is een belichte teelt. Dat betekent dat in de winter wordt bijgestookt, zegt Berkhout. “Het energievraagstuk wordt steeds uitdagender, maar de potchrysantenteelt blijft een interessante teelt. In dit gebied is men bezig met een aardwarmteproject, ik hoop dat dat doorgaat. We willen in 2027 het bedrijf verder uitbreiden, dan zouden we vanaf 2028 op aardwarmte kunnen worden aangesloten.”
Tekst: Annemarie Gerbrandy
