Na vier jaar ervaring is paprika- en zaadteler Maikel van den Berg overtuigd van de meerwaarde van autonome teeltsturing. “Mijn teeltstrategie wordt perfect uitgevoerd door het systeem, beter dan ik het zelf kan. Dat komt vooral door het vermogen om goed te anticiperen op weersverwachtingen. Dankzij die vooruitziende blik wint het programma het onder andere op temperatuurintegratie.”
Van den Berg houdt zich samen met compagnon Roy Persoon bezig met de teelt van paprika’s en hightech groentezaden. Hun bedrijf zette in 2020 de eerste stappen op het pad van autonoom telen. Dat gebeurde met Crop Controller van Blue Radix, dat in één afdeling de klimaatregeling ging sturen op basis van sensordata en een vooraf uitgestippelde teeltstrategie. In een referentieafdeling met dezelfde teelt bleef de teeltman zelf aan het roer.
Eerste ervaringsjaar
Eind 2021 bekende Van den Berg in een column in vakblad Onder Glas dat het autonome stuurprogramma hem feitelijk had verslagen. Het was hem opgevallen dat de regeling in de autonome afdeling veel rustiger was dan in de ‘handmatig’ aangestuurde afdeling. Hij verklaarde dit verschil door te stellen dat het model beter anticipeert op weersvoorspellingen dan de mens, hoe groen diens vingers ook zijn. In 2021 zou daarom een tweede afdeling autonoom worden aangestuurd. Waar staat het bedrijf momenteel?
Finetunen teeltstrategie
“We zijn al veel verder in het leerproces, maar leren nog steeds”, antwoordt de teler. “Het programma stuurt nog steeds twee afdelingen aan en doet dat uitstekend. We hebben meer PAR-meters en sensoren van Aranet geïnstalleerd − vooral boven de scherminstallatie − om het systeem met representatieve en betrouwbare data te voeden. We voeren ook gewasmetingen uit om te monitoren of de gewasgroei in de pas loopt met de uitgezette strategie. Daarbij kun je denken aan parameters zoals de lengtegroei, de lengte en dikte van de kop, het bladformaat en de bloeihoogte. Daaruit leiden we af of de teeltsnelheid goed en in de juiste balans is, of we iets kunnen versnellen of juist op de rem moeten trappen. De leercurve waar ik in zit, heeft vooral betrekking op het finetunen van de teeltstrategie. Over het uitvoeren van die strategie door het programma maak ik me al lang geen zorgen meer. Wij hebben geen twijfels over de enorme kracht van AI.”
Allebei beter
De ondernemer zegt nog ieder jaar aan inzicht te winnen en de strategie op detailniveau te verbeteren. Daar heeft zowel het autonoom gestuurde gewas baat bij, als de geselecteerde teelten die hij nog steeds handmatig aanstuurt. “Het programma wordt nog beter naarmate we meer datahistorie opbouwen, ik word beter door te analyseren hoe we de data gebruiken en hoe het programma weersverwachtingen interpreteert en vertaalt in setpoints”, vertelt hij.
“Binnen de autonome afdelingen gaan we nu focussen op het lokaliseren en nivelleren van klimaatverschillen, vooral langs de gevels. Daarvoor hangen we een flink aantal loggers op. Als het lukt om een nog homogener klimaat te realiseren door kieren in gevelschermen te dichten en de schermen nog effectiever in te zetten, kunnen we zowel de productie verbeteren als meer energie besparen.”
Irrigatiemodule
Verdere verbetering komt uit de integratie van de irrigatiemodule. “Dat is complex en krachtig tegelijk, want Crop Controller integreert dan de klimaatoptimalisaties met de sturing van watergift”, weet de gebruiker. “Met de autonome sturing van voeding en watergift in combinatie met het klimaat, ontstaat een nog grotere positieve impact op de omstandigheden voor de plant en daarmee op de groei. In de vruchtenteelt waarschijnlijk nog meer dan in de zaadteelt. In de loop van 2025 kan ik wellicht meer cijfermatige resultaten delen.”
Tekst: Jan van Staalduinen










