De resultaten van de enquête van vakvereniging Flora Futura liegen er niet om. Royal FloraHolland (RFH) krijgt van 860 leden een dikke onvoldoende als het gaat om de communicatie en de digitalisering van de marktplaats. Frank Timmermans, lijnrijder op Duitsland en voorzitter van Flora Futura, de onafhankelijke vakvereniging van professionele telers van bloemen en planten én groothandelaren, reageert: “Het gaat nu te snel en te ondoordacht.”

Bijna de helft van de bedrijven (48,6%) ziet in het huidige beeldveilen een bedreiging voor de eigen bedrijfsvoering en dat geldt nog meer voor de handelaren (54,7%). Slechts 12% van alle bedrijven gaat met plezier aan de slag met het nieuwe platform Floriday.

Wat was de aanleiding voor de enquête?

“Wij vingen als vereniging signalen op dat onze leden vinden dat alle implementaties die er aankomen bij veiling RFH te snel gaan. Daarom hebben we vier weken geleden een enquête uitgezet. Afgelopen dinsdag zijn de resultaten daarvan gepubliceerd. Daarop is een reactie gekomen van RFH. Aanstaande vrijdag hebben we – samen met het bestuur van de Stuurgroep Lijnrijders Bedrijven (SLB) – een gesprek met de directie.”

Wat vindt u de meest opvallende resultaten?

“De ontevredenheid over de communicatie van RFH en de grote voorkeur voor behoud van de fysieke klok.”

Is de onvrede bij telers groter dan bij handelaren?

“Als je de enquêteresultaten leest komt dat in grote lijnen overeen.”

Gaat u bij de directie van RFH op de rem trappen?

“Ik denk dat we naar een noodstop toe moeten en eerst moeten gaan bekijken wat het beste voor alle partijen is. Laten we wel zijn: RFH is een prachtig platform, maar op deze manier wordt het ontoegankelijk voor de vakhandel en de kleinere partijen. Wat in het verleden met de groente- en fruitveilingen gebeurd is, moeten wij niet willen. Dan verliezen we onze diversiteit.”

Welke implementaties gaan te snel?

“De digitalisering bijvoorbeeld. Digitalisering is goed, op zich waren we al heel erg digitaal, maar het lijkt nu alleen maar te gaan om big data. Daar kun je als sector sterker van worden, maar het kan je ook verzwakken.”

Wat bedoelt u, daar zijn toch afspraken over gemaakt?

“Je kunt daarover afspraken maken, maar het is natuurlijk nooit 100% safe. En als je een grote partij neemt als Dutch Flower Group (DFG), en stel dat er een grote acquisitie komt vanuit Azië, dan kun je wel veel met elkaar afspreken, maar dan komt er heel veel data op een plek te liggen waar je dat liever niet wilt. Je weet niet wat voor bestuur het in de toekomst krijgt.
Ik vind: je sterkste punt is ook je zwakste punt. Wij leven in een maatschappij waarin we afhankelijk zijn van mobiliteit en elektriciteit. Gezondheid hoort daar ook bij. Dan komt ineens corona langs en blijken we allemaal erg kwetsbaar. Ik denk dat je in een hybride marktplaats, met fysiek en digitaal veilen naast elkaar, best heel veel data kan hebben, maar je niet zo zwak wordt als met Floriday alleen.”

Waarom is fysiek veilen zo belangrijk?

“We hebben natuurlijk de vakhandel en de retail. De niet-essentiële vakhandel ligt nu stil, maar dankzij de supermarkten hebben telers toch afzet. Beide kanalen zijn dus belangrijk. Ik heb regelmatig stagiaires in de zaak en als ik die moet uitleggen dat rode rozen met Valentijnsdag 2,50 euro kosten en twee weken later 25 cent, dat is bijna niet uit te leggen. Maar die daghandel van vraag en aanbod, is in ons model nog steeds leidend. Ik denk dat als we naar een model gaan van een middagveiling, met alleen bestellen, dat we dan een heel andere prijsvorming gaan krijgen.
Ik zit nu 40 veertig jaar in het vak. Vroeger had je hele grote prijsfluctuaties. Die zijn er aan de onderkant en bovenkant afgegaan. De dagprijzen zijn stabieler geworden. Het is de vraag wie straks de prijs gaat bepalen. De kleine telers en handelaren of de grote partijen? Dan krijg je de dingen die je nu in supermarkten ziet. Alles moet weg onder de kostprijs, men wordt er eigenlijk nauwelijks beter van.”

Bent u bang dat bloemen een commodity worden: alle dagen goedkoop?

“Ja, in principe wel. Bij ons is er continu innovatie, dat is geweldig. Dat is wat onze handel leuk maakt.”

Hoe kijken grote exporteurs hier tegenaan?

“Daar hebben we uiteraard contact mee, maar je ziet natuurlijk in de communicatie met RFH dat het voor sommige partijen niet snel genoeg kan gaan. Als grote partij zit je denk ik niet te wachten op kleine handelaren die de prijs opdrijven. Ik denk dat er door de grote partijen druk wordt gezet op de veiling om dit model door te voeren, en dat ze het hybride model minder zien zitten. Hoe minder mensen concurrent van je zijn, hoe makkelijker de markt. Dat is moeilijk te onderbouwen, maar dat gevoel heb ik wel.”

Is de raadpleging via de ledenraad en het afschaffen van de ALV bij RFH een oorzaak van de problemen?

“Ik denk dat de ledenraad meer invloed zouden kunnen uitoefenen op het beleid en dat er meer controle op het geheel zou moeten zijn. De implementaties zijn nu te eenzijdig belicht. Dat geldt voor het landelijk veilen, op afstand veilen en voor het beeldveilen en het fullfilment dat de veiling wil gaan doen, via Floriday en Floriway. Daarom pleiten we voor een externe audit.
Als alles goed onderzocht wordt, denk ik dat je een model kunt neerzetten waar iedereen mee overweg kan. Wat uiteindelijk gaat resulteren in een goede en eerlijke prijs voor telers; waar ook de handel bij gebaat is. Van een model waar iedereen elkaar uit de markt prijst, wordt niemand wijzer.”

Wat moet er volgens u structureel veranderen bij RFH?

“Je hebt nu inspraak aan het begin van alle veranderingen, je idee wordt meegenomen. Maar tijdens het hele proces sta je als teler of handelaar aan de zijlijn, en zeg je: misschien hadden we het toch anders moeten doen, of was dit of dat veel praktischer geweest.
Ik denk dat ze tijdens het proces veel meer feedback moeten meenemen. Dat vinden we ook in de enquêteresultaten terug. Vooral telers uiten scherpe kritiek op RFH, daar word je wel stil van. ‘We worden niet gehoord’ en ‘er wordt niet naar ons geluisterd’. Het zijn niet alleen de kleine partijen die dat zeggen. Dit is absoluut geen strijd van alleen kleine telers en handelaren.”

Meer co-creatie en beter luisteren, is dat uw advies?

“Ja, doe het samen! Daar zijn we als sector groot mee geworden, door met elkaar kennis te delen. Ik hoop dat we in goed overleg een mooie sector blijven. We zijn absoluut niet tegen digitaal, maar er zijn nu te veel krachten in het spel die alleen maar daar naartoe leiden.”

Wat vindt u van Floriway?

“Twee jaar geleden werd gezegd dat we moeten doen waar we goed in zijn. Maar wat is de veiling nu aan het doen: een transportbedrijf worden. Ze gaat nu iets opzetten waarvan ik denk: het zou beter kunnen. Of er is een andere agenda dan we denken. Bijvoorbeeld een groot distributiecentrum waar alles samen komt. Laat ze dat dan communiceren.”

Er is wantrouwen over de intenties van RFH?

“Ja, toch wel. Natuurlijk willen we in het gesprek van aanstaande vrijdag kijken waar onze mogelijkheden liggen, niet waar onze onmogelijkheden liggen.”

Denkt u dat de positie van Steven van Schilfgaarde aan de orde is?

“Om eerlijk te zijn hoop ik dat niet. Als er straks weer een CEO uit gaat, dan raken we alleen maar verder achterop. Het kost ook een bak met geld.”

U pleit voor een externe audit. Bent u niet bang dat nu alles een jaar stil komt te liggen?

“We zijn nu 13 jaar bezig sinds de fusie van de drie veilingen, die feitelijk nooit is doorgevoerd. En nu moet alles in één jaar gebeuren? Dan maakt een jaar onderzoek verder niks uit. Er moet eerst eenheid komen. We moeten toe naar een prachtig en krachtig digitaal vermarketingsysteem. Maar niet op deze houtje-touwtje manier. Er zijn 4.000 telers en 50.000 aanbodsregels: je kunt er niet eens in zoeken! Zorg er eerst voor dat de basis goed is, dan kun je daarop verder bouwen. Met een modulair API-systeem is die goede basis alleen maar belangrijker.”

Steven van Schilfgaarde zei vorige week dat de basis van Floriday staat en dat het komende halfjaar nog veel meer functionaliteiten zullen volgen. U ziet het niet gebeuren?

“In de roadmap die er nu ligt zou er binnen vier weken een foto gemaakt moeten kunnen worden, door de teler of de veiling. Die foto is wel leidend voor je inkoopproces. De app is nog niet klaar, maar iedereen moet die binnen drie maanden gaan gebruiken. Dat is onrealistisch. Als je ziet dat ze in Eelde een jaar bezig zijn om het systeem goed neer te zetten. Dan krijg je een foto gemaakt door RFH, die is nog niet wat het moet zijn. Het gaat nu te snel en te ondoordacht.”

Tekst: Mario Bentvelsen