Na de toelating in de sierteelt is Karma nu ook beschikbaar voor vruchtgroentetelers. Naast de goede werking tegen echte meeldauw biedt dit natuurlijke middel nog een paar voordelen. Het heeft geen MRL, past in een residuarme teelt en de veiligheidstermijn bedraagt 1 dag. Bovendien kan de schimmel er geen resistentie tegen ontwikkelen. “Het lijkt zich goed te kunnen meten met de sterke chemische middelen”, meent gewasbeschermingspecialist Adje van Hooijdonk.

Echte meeldauw vormt nog altijd een bedreiging voor vruchtgroenteteelten. Er zijn weliswaar goed werkende chemische fungiciden beschikbaar, maar die zijn dikwijls minder flexibel inzetbaar door de recente aanscherping van toelatingen. Bovendien stellen afnemers bovenwettelijke eisen aan het gebruik van middelen, onder andere ten aanzien van residu op de vruchten. Voor de meeste telers is Karma een welkome aanvulling, want het geeft geen residu, heeft geen MRL en de veiligheidstermijn bedraagt slechts 1 dag.

Unieke werking

Karma is een gewasbeschermingsmiddel van natuurlijke oorsprong op basis van kalium-waterstofcarbonaat. “Het is een specifiek geformuleerd zout, dat na oplossing in water bicarbonaat ionen vormt”, licht technisch adviseur Irma Lukassen toe. “Schimmeldraden en sporen die met de spuitvloeistof in contact komen, verschrompelen door osmotische druk, pH-verandering en de inwerking van het bicarbonaat. De schimmeldraden en sporen drogen hierdoor snel uit.”
Hieruit blijkt dat het een echt contactmiddel is, zonder systemische of translaminaire werking. Voor een mooi resultaat is een goede gewasbedekking essentieel. “Daar is voldoende water voor nodig”, voegt de specialist toe. “In een komkommerteelt kun je uitgaan van 1.500 liter per ha.

Ook beginnende infecties

Uit de ervaringen in de sierteelt en in Spanje, waar het middel al jaren is toegelaten in vruchtgroenten (zie kader), blijkt dat Karma naast de goede preventieve werking curatief werkt tegen beginnende infecties van echte meeldauw. Dit is bevestigd in proeven, onder andere bij Demokwekerij Westland. Daar is het middel de afgelopen jaren getest in komkommer en tomaat.
Gewasbeschermingspecialist Adje van Hooijdonk van Horticoop heeft de proeven verschillende keren bezocht. “Het lijkt zich goed te kunnen meten met de sterke chemische middelen”, is haar indruk. “In een piepjong gewas zou ik het niet direct adviseren, omdat de bladeren dan nog wat gevoelig kunnen zijn voor het zout. Dat kan een gewasreactie geven. Zodra de planten wat harder zijn, kun je Karma in vruchtgroenten zonder problemen gebruiken.”
Lukassen: “In een relatief open gewas zijn alle bladeren goed te raken. In een standaard komkommerteelt kan dat wat lastiger worden wanneer de planten eenmaal over de draad hangen.”

Toepassing en dosering

In een tomatenteelt wordt meestal met spuiten gewacht tot de eerste meeldauwvlekjes zijn waargenomen. In komkommer, hoofdzakelijk in de tweede en derde teelt, zijn preventieve schema’s tegen echte meeldauw gebruikelijk. Volgens Lukassen geeft een blokbehandeling van vier bespuitingen met intervallen van zeven dagen de beste resultaten. Per jaar mag het middel acht keer worden toegepast.
Karma is geformuleerd als een spuitpoeder met uitvloeiers en hechters. Toevoeging van een aparte uitvloeier is daarom in principe niet nodig. De adviesdosering (tevens maximum) bedraagt bij een solobespuiting 3 kg per ha in een concentratie van 0,2% – 0,3%.

Residuvrije teelt

Van Hooijdonk ziet naast de goede werking een aantal interessante pluspunten. “Wat telers zeker zal aanspreken, is de veiligheidstermijn van 1 dag en het ontbreken van residu. Supermarkten zijn daar steeds kritischer op en dat beperkt de telers in hun keuze van middelen. Karma past perfect in een residuarme teelt.”
Een ander sterk punt is dat echte meeldauw geen resistentie kan ontwikkelen tegen bicarbonaat. Zolang je het middel goed toepast en een goede gewasbedekking realiseert, zal het zijn werking behouden en aan de verwachtingen blijven voldoen.
Last but not least maakt de nieuwe toelating het mogelijk om chemische middelen waarvan de werkzaamheid als gevolg van resistentieopbouw wel is afgenomen, enige tijd in de kast te laten. Lukassen: “Vaak zie je dat zo’n middel weer beter werkt wanneer het langere tijd niet is ingezet. Ook in die zin is dit een welkome aanvulling op het pakket.”


Jorge Rodriguez: “Elke Spaanse teler van naam kent en gebruikt het”

In Spanje is Karma al jaren toegelaten in de bedekte vruchtgroenteteelten. Volgens technisch specialist Jorge Hernandez Rodriquez van Certis Spanje is het middel bij vrijwel alle grote producenten en coöperaties in gebruik. “Residuvrij telen wint hier snel terrein en daar past dit product uitstekend bij. Het belangrijkste argument blijft echter de goede werking.”

Met Karma hebben Spaanse vruchtgroentetelers al veel ervaring. Aanvankelijk was het alleen toegelaten in komkommerachtigen, waarvan komkommer en courgette de belangrijkste exponenten vormen. “Vier jaar geleden is het etiket verbreed met tomaat en paprika”, vertelt Jorge Rodriguez. “Ook daarin wordt dit natuurlijke middel nu op grote schaal toegepast. Iedere grotere producent en elke coöperatie heeft dit product in de kast staan en maakt er gebruik van. Net als in Nederland vormt echte meeldauw een van de belangrijkste bedreigingen in de teelt.”

Veilig

De technisch specialist heeft een goede verklaring voor de populariteit van het middel. “De Spaanse groenteteelt ervaart een groeiende druk van retailers om het gebruik van chemische middelen te beperken”, zegt hij. “Dat geldt zowel voor het aantal middelen dat wordt ingezet, als voor de toegepaste hoeveelheden en hun gebruiksfrequentie. Supermarkten willen zo min mogelijk residu hebben op de verkochte producten. Telers zoeken daarom naar alternatieven. Dit product is een absoluut veilig alternatief, zonder MRL en met een korte veiligheidstermijn. Daardoor kun je het kort voor de oogst toepassen. Bovendien – en dat blijft het belangrijkste gebruiksmotief – blijkt het echte meeldauw heel goed te onderdrukken.”

Opkomst residuvrije teelt

Jorge vertelt dat Spanje goede vorderingen maakt met de implementatie van biologische bestrijders en schonere teeltsystemen op basis van geïntegreerde gewasbescherming. “Groene middelen worden steeds belangrijker”, zegt hij. “In een biologische of residuarme teelt zijn ze onmisbaar. De grotere productiebedrijven en coöperaties zijn sterk afhankelijk van de export naar West-Europa en supermarktketens leggen de lat telkens hoger. Je kunt er van op aan dat Karma op alle teeltbedrijven van naam wordt toegepast. Het is veilig, het is flexibel inzetbaar tot vlak voor de oogst en het doet wat het moet doen. Die combinatie van eigenschappen zullen Nederlandse telers net zo waarderen als de telers in Spanje.”