Een jaar geleden was Growy nog druk bezig met het bouwen van hun ‘flagship’ vertical farm in Amsterdam. Inmiddels is de farm bijna helemaal af en voor meer dan 80% in productie, meldt Laura van de Kreeke. “Wij hebben een aantal supermarkten zover weten te krijgen om ons assortiment in hun winkel te leggen. Dat zijn op dit moment twintig supermarkten. Aan het eind van deze zomer zullen dat er honderd zijn.”
Die supermarkten zitten in de regio Amsterdam, Amersfoort, Den Haag en Utrecht. Het gaat om Nederlandse supermarkten, van Albert Heijn, Plus en Jumbo. Daar ligt het product van de Amsterdamse farm onder eigen merknaam in het schap. Dat is toch vrij bijzonder, omdat supermarkten meestal niet zo happig zijn op eigen merken in het versschap.
Van de Kreeke: “Dat klopt. Omdat wij nu met franchisers werken is het toch gelukt. Ondertussen lopen er wel gesprekken met allerlei hoofdkantoren, maar dat gaat langzaam. Er zijn genoeg franchisers die zo mee wilden doen. Dus wij dachten: we gaan gewoon beginnen. Ondertussen werken we aan een grotere deal met een van de ketens. We zijn in ieder geval heel blij met hoe het nu gaat.”
Horeca en retail
Het assortiment omvat momenteel 80 producten, waarvan 50 soorten microgreens. Die gaan voornamelijk naar restaurants. “Eetbare bloemen doen we ook nog voor chefs, dat zijn er nu drie. Daarnaast telen we een assortiment slamixen en drie verschillende microgreens voor de retail. Dat proberen we als nieuw segment in de supermarkt te krijgen. En we hebben twaalf verschillende kruiden, die we ook aan de supermarkten leveren.
“We hopen voor het eind van het jaar break-even te draaien op farmniveau, zegt Van de Kreeke. “Het gaat nu in ieder geval hard de goede kant op.”
Kansen voor meer indoor producten
Zien jullie nog kansen voor andere producten? “Absoluut. Wij willen verder kijken dan alleen slamixen. Daar kunnen we de wereld niet mee voeden. We willen heel graag tomaten telen, maar zitten nog een beetje te vechten met de genetica. We willen een plant die goed in ons systeem past. Er lopen ook onderzoeken naar paddenstoelen, aardbeien en medicinale planten. En we kijken ook naar granen.”
Dus basisvoeding? “Het is zeker interessant om te proberen en kijken wat de potentie is. Er zijn veel gewassen die binnen kunnen groeien en ook nodig naar binnen moeten. Mensen beginnen door te krijgen wat er eigenlijk allemaal op hun voedsel wordt gespoten en willen pesticidevrije producten. Het is aan ons om dat te onderzoeken en te vertellen dat er ook andere opties zijn.”
Overname substraatleverancier
Vorige week is de substraatleverancier van het bedrijf overgenomen, dat nu verder zal gaan onder de naam Growy Soil. De productie van substraat zal worden overgeplaatst naar Amsterdam.
Wat voor substraat is het? Van de Kreeke: “Een schuim, growfoam geheten, dat is gemaakt van allerlei afvalproducten, bijvoorbeeld aardappel, die wij via een tussenstap omzetten in schuim. Een ingewikkeld proces, maar het is gemaakt van organisch materiaal en daarom volledig afbreekbaar. En veenvrij. Wij proberen met andere vertical farms in andere landen samen te werken om dit substraat aan te bieden. Met veen telen wordt wel een probleem op dit moment.”
Drie nieuwe farms in de pijplijn
Uitbreidingsplannen zijn er ook. “We hebben nu drie verschillende farms in de pijplijn, we mogen nog niet zeggen waar en met wie. We hebben dus partijen gevonden die toch zo gek zijn om vertical farming − ondanks alle negatieve publiciteit − als een gezonde investering te vertrouwen. Daar zijn wij natuurlijk heel blij mee. Er komen dus zeker nieuwe farms aan. Ons doel is om vanaf 2030 vijf farms per jaar te gaan bouwen en voor die tijd te zien wat we aankunnen. Er liggen dus best wat plannen voor grote en ook kleinere uitbreidingen en onderzoekslocaties. We proberen eerst zorgvuldig Amsterdam en Singapore af te maken en daarna nieuwe farms te maken.”
Kassen versus vertical farms
Mogen hightech kassentelers bij jullie komen kijken? Van de Kreeke: “Wij hebben laatst nog een grote branchevereniging op bezoek gehad met allerlei telers. Wij staan er zeker voor open.”
Wat waren hun reacties? “Verschillend. Mensen worden er enthousiast van of denken: nou, als dit de toekomst van boeren is, dan hoeft het voor mij niet meer. Wij proberen duidelijk te maken dat wij voor telers geen vervanging zijn, en zij niet straks zonder banen komen te zitten. We zien het als een nodige toevoeging. Toch wel leuk om te zien hoe sommige mensen binnenkomen met het idee ‘dit is allemaal niks’ en dan naar huis gaan met het idee ‘dit is toch wel vet en zou voor mij misschien ook wat zijn’. Het is vooral om inspiratie op te doen bij elkaar. Wat doet iedereen nu en wat kunnen we van elkaar leren. Telers zijn altijd bij ons welkom, stuur mij maar een mailtje.”
Tekst: Mario Bentvelsen
Inmiddels is de farm bijna helemaal af en voor meer dan 80% in productie, meldt Laura van de Kreeke.
