In Luttelgeest heeft ondernemer Cor Poppe een oude kas gekocht voor de opwekking van zonne-energie. In januari start de plaatsing van 20.000 zonnepanelen op het dek van de 4 ha grote kas. Het is de bedoeling dat er ook nog een gewas geteeld wordt in de kas. Glastuinbouw Nederland is kritisch op dergelijke plannen.

Cor Poppe uit Creil wilde met zijn bedrijf Zonnewijzer aanvankelijk een zonneakker aan laten leggen in Luttelgeest. Maar op dat moment had de gemeente Noordoostpolder nog geen beleid hiervoor en een vergunning kreeg hij niet. Vervolgens kwam hij op het idee om een verouderde kas te kopen voor zijn plan.
“Een kas heeft een dak en voor zonnepanelen op daken is geen vergunning nodig. Maar over de aankoop is wel overleg met de gemeente geweest”, vertelt Poppe. Inmiddels heeft de gemeente beleid ontwikkeld voor zonneparken en daar past dit plan goed in, volgens de ondernemer. “Zonneakkers tot 5 hectare op hoeken die over zijn in glastuinbouwgebieden zijn toegestaan. Als je dit bedrijf zou slopen, dan blijft hier een lapje ingesloten landbouwgrond over. Dat is voor geen akkerbouwer interessant.”

Andere teelt

Als alles volgens plan verloopt, liggen de zonnepanelen komend voorjaar op de kas en kan de energieopwekking starten. De opstelling krijgt een vermogen van 8,2 MWp (Mega Watt Piek), goed voor de stroomvoorziening van 2.200 huishoudens.
“In de kas werden bloemen geteeld, maar voor een rendabele teelt in de toekomst moest veel geïnvesteerd worden.” Het bedrijf ligt aan de rand van het glastuinbouwgebied in Luttelgeest en heeft bestemming glas.
Volgens Poppe is het de bedoeling dat de kas niet helemaal uit productie gaat. “Welke teelt weten we nog niet. De zonnepanelen veroorzaken een ander klimaat in de kas, het wordt er donkerder. Hoe dat uitpakt is afwachten. Zeker langs de randen moet groei van gewassen mogelijk blijven, vanwege het licht door de gevels”, verwacht hij.
Poppe schakelde een zonne-energiespecialist in om de kasconstructie geschikt te maken voor het gewicht van de zonnepanelen. Het glas wordt verwijderd maar de roeden blijven liggen. Daarop wordt een profielsysteem aangebracht waar de panelen ingeschoven worden.

Nieuwe trend

Het is de vraag of het concept ‘Zon op kas’ een nieuwe trend wordt. Voor eigenaren van verouderde kassen kan het aantrekkelijk zijn om uit oude glasopstanden nog een goed rendement te halen. Diverse partijen, waaronder Green Farm Energy, gespecialiseerd in zonneakkers op boerenland, werven gericht onder glastuinbouwondernemers voor de huur van hun lege kas. Zij bieden een huurvergoeding per paneel en zorgen voor alle benodigde installaties, constructies, verzekering en onderhoud van het systeem. Genoemd bedrijf speurt ook naar ondernemers met nog onbebouwd land dat een glastuinbouwbestemming heeft.

‘Hindert herstructurering’

Glastuinbouw Nederland is kritisch op deze ontwikkeling. “Voor locaties met een duurzame glastuinbouwbestemming is dit geen goed idee. Wij vinden dat de ontwikkeling van de kas altijd voorop moet staan. Als je een dergelijk verdienmodel aan een verouderde kas hangt, dan blijft deze altijd staan”, zegt regiobestuurder Jacco Vooijs namens Glastuinbouw Nederland in een reactie. “Zo’n kas komt dan niet te koop voor de buurman, waardoor de herstructurering van die glaslocatie wordt belemmerd”, legt hij uit. De voorzitter van de regio’s Westland en Aalsmeer geeft aan dat er veel betere mogelijkheden zijn voor de opwekking van zonne-energie in tuinbouwgebieden. “Op daken van verwerkingsruimtes, bassins en lege stukken grond willen wij het wel. In het kader van de Regionale Energie Strategieën zetten we daarop in.”

Geen tuinder meer

Vooijs verwacht niet dat er nog een teelt mogelijk is onder een dek van zonnepanelen. “Deze gebruiker is dus geen tuinder meer en staat de glastuinbouwontwikkeling in de weg.” Anders ligt het voor verouderde bedrijven die afgelegen of in transitiegebieden liggen. “In het buitengebied kan zo’n plan juist een goede keuze zijn. Het helpt een teler om te stoppen en dat bevordert uiteindelijk het opruimen van verouderde bedrijven.”
Zonnepanelen op onbebouwd land binnen concentratiegebieden noemt hij ook prima. “Maar als een buurman de grond wil kopen voor uitbreiding, dan krijgt dat voorrang.”

Tekst: Koen van Wijk