Hoe stimuleren we de consumptie van gezonde voeding? Stichting Innovatie Glastuinbouw Nederland (SIGN) vroeg gezondheidswetenschapper Dr. Maaike de Vries en zorgtransitie-expert Lea Bouwmeester om te verkennen welke innovatieve interventies de transitie naar gezonde voeding kunnen versnellen. Onlangs verscheen hun rapport ‘Wat eten we morgen?’. Er ligt een stevige taak voor tal van stakeholders, inclusief overheden. De groente- en fruitsector heeft de handschoen al opgepakt, individuele bedrijven kunnen volgen.

Nederland is een Europese grootmacht in de productie, handel en distributie van verse groente en fruit. Uit cijfers van Eurostat blijkt echter dat we qua consumptie tot de hekkensluiters behoren. Dat is mede het gevolg van onze hang naar gemaksvoeding en alom verkrijgbare tussendoortjes, die doorgaans rijk zijn aan suikers en arm aan voedingsvezels en vitaminen. De Vries en Bouwmeester beschrijven nauwgezet de achterliggende mechanismen en hun negatieve gevolgen voor de volksgezondheid, zoals ons snel toenemende overgewicht en diabetes type II.

Overheid haalt doelen niet

De gezondheidskosten van die negatieve impact lopen in de miljarden euro’s per jaar. Desondanks lijken de landelijke overheid en de politiek niet van zins om daar conclusies aan te verbinden in de zin van nieuwe regels en beperkingen. Of om middelen beschikbaar te stellen (centrale regie, activiteitenbudget) die de dringend gewenste gedragsverandering kan helpen bespoedigen. Ongezond eten is kennelijk heel iets anders dan roken.
“Het RIVM heeft berekend dat we de doelen voor gezond eten met het Preventieakkoord bij lange na niet gaan halen”, stelt programmamanager Peter Oei van SIGN vast. “Dat is een gemiste kans, maar het betekent niet dat we bij de pakken neer hoeven zitten.”

Groente- en fruit aantrekkelijk maken

In hun rapport presenteren de onderzoekers een waslijst van mogelijke initiatieven die iets teweeg kunnen brengen. In veel daarvan spelen verse groente en fruit een voorname rol. In een aantal gevallen hebben die initiatieven hun waarde ook al bewezen. Oei: “Meer groente en fruit eten is goed voor de volksgezondheid, het milieu en de AGF-sector. Daar kan onze sector aan bijdragen door groente en fruit nog aantrekkelijker te presenteren. Ik nodig iedereen binnen onze sector uit om het rapport via onze website te downloaden en te lezen. Ondernemers kunnen samen of individueel ideeën uitwerken, partners mobiliseren en aantrekkelijke proposities ontwikkelen. Succesvolle producten kun je vervolgens opschalen. De zorg- en onderwijssector kunnen een nieuwe norm zetten door gezonde omgevingen te creëren, waar die aantrekkelijke producten goed in passen.”

Tekst: Jan van Staalduinen.