Er komt nog dit jaar een tool beschikbaar om de plantweerbaarheid van gerbera te meten. Deze geeft telers inzicht in het effect van toegediende biostimulanten en de impact van bepaalde teeltmaatregelen. De ontwikkelaars zien ook perspectief voor zo’n instrument in andere gewassen.

Stichting Control in Food & Flowers en Groen Agro Control werken sinds eind 2018 aan de ontwikkeling van een speciale tool om de plantweerbaarheid te meten. Dit gebeurt in opdracht van de Stichting Programmafonds Glastuinbouw in samenwerking met Glastuinbouw Nederland en de gewascoöperaties Gerbera en Chrysant. Het meten van planthormonen, fenolen en enzymen staat centraal in dit onderzoek.

Planthormonen

“Naast de natuurlijke eigenschappen van een plant, zijn ook de aanwezigheid van een drietal klassieke planthormonen bepalend voor de plantweerbaarheid: jasmonzuur, salicylzuur en abscisinezuur”, zegt André van der Wurff van Groen Agro Control. “Maar ook de hoeveelheid fenolen en enzymen, waarvan de productie wordt aangejaagd door de betreffende hormonen, is een belangrijke indicator voor de weerbaarheid van een gewas.”

De plant ‘foppen’

Het onderzoek spitste zich het afgelopen anderhalf jaar toe op het meetbaar maken van de genoemde zaken. Dit gebeurde aan de hand van het zogeheten Challenge-model. “Hierbij ‘foppen’ we de plant door bepaalde chemische stoffen in te zetten. De plant denkt dan dat hij wordt belaagd door een ziekte of plaag. De snelheid en de mate waarin vervolgens afweerstoffen worden aangemaakt, is een indicatie voor de plantweerbaarheid.”

Teeltmaatregelen

Naast laboratoriumproeven werden ook praktijkproeven uitgevoerd bij gerberakwekerij Batist in Maasdijk. Dit heeft inmiddels geresulteerd in een tool, die de genoemde hormonen, de fenolen en de enzymen kan meten. Deze is nu zo goed als gereed voor inzet in gerbera en moet alleen nog worden gevalideerd met echte ziekten en plagen.
“We verwachten deze tool eind dit jaar te kunnen gaan inzetten in routineonderzoeken”, zegt Van der Wurff. “Dat betekent dat we voor telers en toeleveranciers kunnen gaan onderzoeken welk effect bepaalde biostimulanten of teeltmaatregelen – denk bijvoorbeeld aan watergift – hebben op de plantweerbaarheid. Als telers weten of een plantversterkend middel werkt, kunnen ze veel besparen.”
Daarnaast wordt de huidige meettool op korte termijn ‘vertaald’ naar een variant die inzetbaar is in chrysant. Op termijn volgen ook andere gewassen. “Aangezien de basis voor onze meetmethode staat, moet dit relatief eenvoudig te realiseren zijn.”

Tekst: Ank van Lier, beeld: Jan van Staalduinen